
L-Imtieħen tar-Riħ f'Malta
Il-mitħna tar-riħ Maltija, li hija parti definittiva mill-pajsaġġ urban, hija struttura unika u sabiħa. Dawn il-binjiet tal-ġebel, li kienu jservu bħala mtieħen tal-qamħ, fl-imgħoddi kienu jinstabu kważi f’kull belt u raħal. Minkejja li llum il-ġurnata għad fadal biss ftit li jingħaddu fuq l-idejn li għadhom intatti għal kollox u li jinkludu l-qlugħ, l-imtieħen tar-riħ robusti huma xi ħaġa komuni madwar il-Gżejjer Maltin u tabilħaqq jagħtu ċertu faxxinu lill-irħula tagħhom.
Ħafna mill-imtieħen, li nbnew madwar iż-żmien tal-Kavallieri ta’ San Ġwann, kienu jitħaddmu bit-teknoloġija li kienet tintuża qabel f’Rodi (is-sede preċedenti tal-Ordni). L-istruttura tipika tal-imtieħen tar-riħ tinkludi ċilindru vertikali tal-ġebel fejn kien ikun hemm ix-xaft u l-partijiet mekkaniċi tal-mitħna. Iċ-ċilindru jkun imdawwar b’bini kwadru jew rettangolari, tipikament b’żewġ sulari.
Il-pjan terran normalment kien jintuża għall-manutenzjoni tal-mitħna u għall-ħami tal-ħobż, filwaqt li l-ewwel sular kien jakkomoda l-ħtiġijiet tal-għajxien tat-taħħan u tal-familja tiegħu.
L-aqwa eżempju magħruf huwa l-Mitħna tar-Riħ Ta’ Kola, li nbniet fis-seklu 18 u li tinsab fix-Xagħra, Għawdex. Din il-mitħna tar-riħ irrestawrata tinkludi l-qlugħ u għadha taħdem tajjeb. Il-mitħna tospita mużew żgħir tal-folklor li fih għodod u artefatti li kienu jintużaw mit-taħħan, inkluża bronja tal-mitħna li t-taħħan kien jonfoħ fiha sabiex jiġbed l-attenzjoni tal-ġirien li r-riħ huwa qawwi biżżejjed biex jitħnu l-qmuħ tagħhom.